Zmiany w ortografii od 2026 roku. Komentarz do uchwały Rady Języka Polskiego
Zmiany w ortografii stały się faktem – czy wiesz, co stosować?
1 stycznia 2026 roku w życie weszły nowe zasady ortografii ogłoszone przez RJP. Choć zapowiadane, dla wielu osób okazały się zaskoczeniem.
Ty, jako specjalistka czy specjalista, na pewno o ortograficznej reformie RJP już słyszałaś/-eś.
Czy jednak wystarczy wiedzieć o zmianach? Poczytać o nich na portalach internetowych, blogach. Nawet zapoznać się z dwoma PDF-ami opublikowanymi przez Radę Języka Polskiego, w tym z „Zasadami pisowni i interpunkcji polskiej”.
Zwłaszcza w sytuacji, gdy nie wszystkie reguły proponowane przez Radę są jasne – nawet wśród językoznawców…
Violetta Szostak:
Zaczęłam od pytania, czy będzie się Pan stosował do nowych zasad ortografii, ale widzę, że to było pytanie zupełnie nie na miejscu.Profesor Zygmunt Saloni:
Tak, bo nie można się stosować do czegoś, co jest zmienne i nieprecyzyjne. Jeżeli ktoś wejdzie odpowiednio głęboko w tekst „Zasad…”, to nie wie, do czego ma się stosować.(z wywiadu dla wyborcza.pl, 17.02.2026)
A Ty musisz podejmować decyzje językowe każdego dnia. Czasem dla klienta, przełożonego czy autora tekstu. Bez tracenia czasu na wielogodzinne analizy i śledzenie kolejnych korekt wprowadzanych do „Zasad…”. Ale to Ty musisz umieć uzasadniać swoje decyzje redakcyjne.
Potrzeba więc czegoś więcej
Potrzeba fachowej publikacji, wgłębiającej się w temat, wyjaśniającej niuanse, miejsca wątpliwe, a zwłaszcza te, które w ogóle PDF-ie przedstawionym przez Radę zostały pominięte.
Potrzeba publikacji napisanej przez doświadczonych praktyków, doktorów językoznawstwa, redaktorów słowników, którzy umieją spojrzeć na reformę pod kątem osób zawodowo związanych ze słowem.
Oto
Co wyróżnia tę publikację?
Przeczytasz zarówno zmiany przedstawione w pigułce, jak i szczegółowy komentarz do wszelkich wątpliwości.
Poznasz zarówno kontekst zmian, jak i ich (nie)konsekwencje.
Dowiesz się, które zmiany są dobre, które wydają się dobre, ale diabeł tkwi w szczegółach, a które są po prostu złe. I czy możesz się do którychś nie stosować.
A to wszystko na podstawie wielu przykładów uzyskanych dzięki pracom nad materiałem hasłowym i regułowym „Dobrego słownika”. Słownika, który został zaktualizowany pod kątem reformy.
Na przykład w kwestii pisowni nazw obiektów usługowych – pokazujemy:
- brzmienie zasady,
- jej modyfikacje,
- rozbieżności w interpretacji,
- rekomendację redakcyjną z uzasadnieniem.
Po lekturze:
✅ wiesz, które zmiany stosować bez wahania,
💡 rozumiesz, gdzie pojawiają się nieścisłości,
✍️ potrafisz uzasadnić swoją decyzję językową klientowi.
Bardzo dziękuję. Wyczekiwałam, bo muszę pilnie sprawdzić pewną wątpliwość językową do przygotowywanego tłumaczenia i redakcji w jednym. Ta reforma to jednak nie pikuś, na co miałam cichą nadzieję, ale niestety. Na szczęście jesteście Wy, DS, i wiedzieliście to już dużo wcześniej 🙂
Justyna Charęza, korektorka
😻💯🎉🙏
Dla kogo jest ten e-book
Jeśli zawodowo pracujesz ze słowem, ta reforma dotyczy Cię bezpośrednio.
Z pewnością publikacja będzie istotna
- dla korektorów i korektorek, redaktorów i redaktorek,
- dla tłumaczy i tłumaczek,
- dla nauczycieli i nauczycielek, urzędników i urzędniczek,
- dla dziennikarzy i dziennikarek, dla osób wiele publikujących
- i dla wszystkich piszących po polsku, którzy chcą zyskać większą świadomość tego, jaki ta reforma ortografii ma wpływ na ich pisanie.
A dla kogo ten e-book nie jest? Jeśli pisanie czy redagowanie nie jest stałym elementem Twojej pracy, nie potrzebujesz sprawnie odnajdować się w zasadach ortografii albo jeśli nie pasjonujesz się językiem polskim, możesz nie potrzebować tak szczegółowego komentarza.
Autorzy komentarza do reformy RJP
➤ dr Artur Czesak – redaktor w Bibliotece Kraków, nauczyciel filologów, korektorów i tłumaczy (od ponad 25 lat).
➤ dr Łukasz Szałkiewicz – leksykograf z ponad 20-letnim doświadczeniem, propagator poradnictwa językowego uwzględniającego uzus i dane językowe.
➤ dr hab. Sebastian Żurowski – profesor w Katedrze Teorii Języka Instytutu Językoznawstwa UMK, przedmioty językoznawcze wykłada studentom m.in. filologii polskiej, copywritingu i prawa.
oraz gościnnie dr Bartłomiej Cieśla – adiunkt w Zakładzie Współczesnego Języka Polskiego Wydziału Filologicznego UŁ, popularyzator poprawnej polszczyzny, ekspert w poradni językowej UŁ, członek Zespołu Ortograficzno-Onomastycznego Rady Języka Polskiego przy Polskiej Akademii Nauk.
Spis treści
Kliknij w obrazki, żeby powiększyć.
Dlaczego publikacja jest warta swojej ceny
Ta publikacja nie jest jedynie omówieniem komunikatu RJP. To rozbudowany komentarz przygotowany przez praktyków, oparty na aktualizowanym na bieżąco pod kątem reformy materiale hasłowym i regułowym „Dobrego słownika”. Słownik ten służy na co dzień profesjonalistom w pracy redakcyjnej i korektorskiej.
Każda omawiana zmiana została przeanalizowana w świetle uzusu, dotychczasowych zasad oraz realnych konsekwencji redakcyjnych.
To opracowanie tworzone przez językoznawców z wieloletnim doświadczeniem — z myślą o osobach, które zawodowo podejmują decyzje językowe.
Liczy prawie 200 stron, zawiera wiele smaczków i pokazuje reformę w szerszym kontekście. To rozbudowany komentarz, a nie skrótowy przewodnik.
Tak, już planujemy II wydanie, trzymamy rękę na pulsie.
Violetta Szostak:
A co Pan myśli o tym, że Rada wprowadzała po drodze poprawki do ogłoszonych 10 maja 2024 zmian i zasad? Do dzisiaj, choć reforma już obowiązuje, są dokonywane korekty. Śledzą je m.in. autorzy serwisu Dobryslownik.pl i jego czytelnicy.Profesor Zygmunt Saloni:
– Jak zostało to aktualizowane, to rzecz zupełnie osobna! Twierdzą, że 10 maja 2024 uchwalili zasady pisowni, które obowiązują. Zaczęli to zmieniać, naprzód kosmetycznie, potem w sposób istotny. I dalej twierdzą, że to zostało uchwalone tego 10 maja!(z wywiadu dla wyborcza.pl, 17.02.2026)
II wydanie się pojawi w 2027 roku, bo
a) nie wszystko z tej reformy się ostanie w takiej postaci, jak to zapisano w „Zasadach…” RJP – oraz
b) gdy pod koniec 2026 roku ukaże się duży słownik ortograficzny RJP, pewne dyskusje zaczną się na nowo.
Raz jeszcze dziękuję za przyjemność współpracy przy tym projekcie. Wybornie się czytało konteksty historyczne i komentarze do reformy, nie bez znaczenia jest tu lekkość języka w całej publikacji.
Magdalena Gonta-Biernat, korektorka, wykonała korektę po składzie
Najczęstsze pytania
Kiedy otrzymam e-booka?
Od razu po zakupie. Premiera e-booka miała miejsce 5 grudnia 2025 roku. Będzie on dostępny na Twoim koncie na platformie. Otrzymasz też powiadomienie mailowe.
Dlaczego opłaca się zamówić już dziś?
Reforma już obowiązuje, a interpretacje dopiero się kształtują. Klienci i autorzy zaczynają zadawać pytania, powołując się na nowe „Zasady…”. Ci, którzy jako pierwsi dobrze je zrozumieją, stają się punktem odniesienia dla klientów i współpracowników.
W pracy ze słowem kompetencja interpretacyjna szybko staje się przewagą zawodową. Im wcześniej zrozumiesz konsekwencje „Zasad…” i miejsca niejednoznaczne, tym pewniej będziesz podejmować decyzje redakcyjne.
Możesz więc już poznać kontekst i kruczki reformy, a w przyszłości otrzymasz za darmo II wydanie.
W jakich formatach dostępny jest e-book?
Dostępne są trzy formaty: PDF, EPUB, MOBI.
ISBN 978-83-978156-0-5 (PDF)
ISBN 978-83-978156-1-2 (EPUB)
ISBN 978-83-978156-2-9 (Mobi)
Czy mogę kupić licencję dla kilku osób (np. w ramach firmy)?
Tak, skontaktuj się z nami przez formularz kontaktowy na stronach Dobrego słownika: link.
Czy w publikacji znajduje się omówienie wszystkich przepisów ortograficznych?
W e-booku koncentrujemy się na zmianach w pisowni. Nie omawiamy np. pisowni nie z rzeczownikami, bo w tej kwestii nic się nie zmieniło.
Mimo to publikacja i tak jest obszerna. Warto zerknąć na spis treści przedstawiony powyżej.
A co, jeśli RJP znów coś zmieni?
E-book będzie aktualizowany. Drugie wydanie (sądzimy, że nieuniknienie powstanie) będzie dostępne za darmo dla osób, które kupiły wydanie pierwsze.
Chcesz jeszcze o coś zapytać? Skontaktuj się z nami przez formularz kontaktowy na stronach Dobrego słownika: link.